"ทำไมต้องถอนหายใจด้วย" เป็นเรื่องที่ดีหรือไม่ หมออดุลย์ มีคำตอบ?

"หมออดุลย์" ไขข้อสงสัย "ทำไมต้องถอนหายใจด้วย" การถอนหายใจเป็นเรื่องดีที่ดีหรือไม่ ชี้คนเราถอนหายใจอยู่เกือบทั้งวันแต่เราไม่ได้สังเกตเอง

ศ.คลินิก นพ.อดุลย์ รัตนวิจิตราศิลป์ รองคณบดีฝ่ายสารสนเทศคณะแพทย์ศาสตร์ ศิริราชพยาบาล โพสต์ข้อความผ่านเฟซบุ๊ก บันทึกเรื่องน่ารู้ by Dr.Adune เรื่อง ทำไมต้องถอนหายใจด้วย โดยระบุว่า

"เวลาเห็นคน “ถอนหายใจ” ความรู้สึกของเราจะเป็นไปในทาง “ลบ” แต่ในชีวิตจริงแล้ว คนเราถอนหายใจอยู่เกือบทั้งวันแต่เราไม่ได้สังเกตเอง

การถอนหายใจ กับ การหาว เป็นกลไกตามธรรมชาติ เพื่อทำให้ปอดของเราแข็งแรงพร้อมที่จะแลกเปลี่ยนออกซิเจนได้เต็มที่ ปอดเราเหมือนกระบอกสูบ ที่เมื่อกระบังลม ดึงให้ช่องว่างในปอดเพิ่มขึ้น จากการเคลื่อนที่ลงไปทางช่องท้อง ลม ก็จะถูกดูดเข้าทางหลอดลม เพื่อเคลื่อนที่ไปสู่ถุงลมขนาดเล็กตรงส่วนปลาย ณ จุดนั้น จะมีการแลกเปลี่ยน ออกซิเจน และ คาร์บอนไดออกไซด์ กับเส้นเลือดฝอยๆ รอบๆถุงลมเล็กๆ เหล่านั้น ทำให้ในเลือดเรามีออกซิเจนไปใช้ และ ขับ คาร์บอนไดออกไซด์ออกมา 

ประสิทธิภาพของการหายใจ จะขึ้นอยู่กับ ลมที่เข้าไปในถุงลม (ไม่ใช่แค่เข้าไปในปอด ต้องระดับถุงลม) กับ เลือดที่มาเลี้ยงที่ถุงลม .จึงเห็นได้ว่า ลมที่เข้าสู่ถุงลมเป็นเรื่องสำคัญมากสำหรับชีวิต

ในการหายใจปกติ ถ้าลมเข้าไปไม่มากพอ ถุงลมบางถุงจะโป่ง แต่บางถุงจะแฟบ เพราะแรงดันลมไม่เพียงพอที่จะถ่างให้ถุงลมทุกถุงขยายตัว ถ้ามีถุงลมบางถุงแฟบการแลกเปลี่ยน ออกซิเจนก็จะมีประสิทธิภาพไม่เต็มร้อย ร่างกายจึงมีกลไกให้มีการถอนหายใจเกิดขึ้น เวลาถอนหายใจเราจะสูดหายใจเข้าไปลึกๆ และ กลั้นใจไว้ แรงดันที่สูดเข้าไปลึกๆ และ กลั้นไว้ จะถ่างขยายถุงลมที่แฟบให้พองออก พร้อมที่จะแลกเปลี่ยนออกซิเจนได้อีกครั้ง ซึ่งเป็นเรื่องที่ดีมาก

การถอนหายใจจึงเป็นเรื่องดี เวลาที่ออกซิเจนในเลือดเริ่มต่ำลง สมองจะสั่งให้มีการถอนหายใจ เวลาเราใช้ความคิดมากๆ ต้องใช้ออกซิเจนมาก เราก็จะถอนหายใจโดยไม่รู้ตัว

อีกกรณีหนึ่งที่จำเป็นต้องมีการถอนหายใจ เพื่อช่วยให้ร่างกายฟื้นตัวได้ดี คือ หลังการผ่าตัด ดมยาสลบ เพราะขณะที่ดมยาสลบเครื่องช่วยหายใจที่วิสัญญีแพทย์ใช้ มีการเป่าลมเข้าปอดแบบสม่ำเสมอ ไม่มีการเป่าลมแรงๆ และ กลั้นไว้เหมือนการถอนหายใจ ดังนั้น หลังผ่าตัดดมยาสลบ หลายๆชั่วโมงจึงมีถุงลมส่วนหนึ่งแฟบไป 

 ในการเตรียมตัวผ่าตัดทางโรงพยาบาลมักจะมีการสอนคนไข้ ให้ฝึกการหายใจลึกๆ และ ถอนหายใจเมื่อผ่าตัดเสร็จ แพทย์มักจะกระตุ้นให้คนไข้ หายใจลึกๆ หรือ หัดเป่าหรือดูด ไตรโฟลว์ เพื่อให้ปอดขยายตัว นอกจากนี้การกระแอมไอก็จะช่วยได้เหมือนกับการถอนหายใจ .แต่ทั้งนี้ การผ่าตัดหลายอย่าง เช่น การผ่าตัดช่องท้อง เวลา ถอนหายใจ หรือ ไอ ผู้ป่วยมักจะมีอาการเจ็บแผลผ่าตัด แพทย์จึงแนะนำให้กอดหมอนไว้ที่หน้าท้อง ก่อนจะสูดหายใจลึกๆ หรือ กระแอมไอ เพื่อลดความเจ็บปวด คนไข้หลังผ่าตัดทุกรายควรทำการสูดหายใจ ลึกๆ และ กระแอมไอ ไม่เช่นนั้น จะรู้สึกมึนๆ สมองไม่โล่ง เพราะการแลกเปลี่ยนออกซิเจนไม่เต็มที่จากการที่ถุงลมแฟบครับ บางคนถึงกับปวดหัวเป็นไข้เลยก็มี

ทั้งนี้ การถอนหายใจ เป็นเรื่องของธรรมชาติ ไม่ต้องรังเกียจการถอนหายใจ"

ที่มา บันทึกเรื่องน่ารู้ by Dr.Adune

แฟ้มภาพ AFP